درمان پوسیدگی دندان
پوسیدگی دندان از جمله مشکلات شایع دهان و دندان است که در آن مینای دندان آسیب می بیند و در لایه های زیرین آن یعنی عاج دندان و عصب دندان پوسیدگی ایجاد می شود.
بسیاری از افراد زمانی متوجه پوسیدگی دندان می شوند که پوسیدگی دندان شروع به پیشرفت کرده و با درد همراه می شود، درحالی که این مشکل از مدت ها قبل به صورت خاموش درحال پیشرفت بوده است.
برای جلوگیری از ادامه ی فراینده پوسیده شدن دندان بهتر است با معاینه ی دوره ای هر شش ماه یکبار به دندانپزشک مراجعه کرده و با تشخیص به موقع از پوسیدگی زیاد و افزایش هزینه درمان دندان جلوگیری کنید.
در کلینیک صدرا با ارائه خدمات درمانی مجهز به تجهیزات مدرن و تکنیک های روز دنیا به آسانی پوسیدگی دندان و همچنین سایر مشکلات دهان و دندان را برطرف می کند.
در ادامه ی این مقاله با پوسیدگی و نشانه های پوسیدگی دندان، روش های تشخیص و درمان پوسیدگی دندان و راه های پیشگیری از آن آشنا می شوید.
پوسیدگی دندان چگونه به وجود می آید؟
علت اصلی پوسیدگی دندان، لایه ای از باکتری ها به نام پلاک است که روی سطح دندان تشکیل می شود و به مرور زمان پیشروی می کند و تا عصب دندان می رسند.
باکتری های موجود قند و نشاسته ی باقی مانده روی دندان را تجزیه می کنند و اسید تولید می شود؛ این اسید به مینای دندان می رود و باعث ایجاد پوسیدگی می شود.
اسید باقی مانده ای که به مینای دندان رسیده است باعث ایجاد حفره یا سوراخ در سطح دندان می شود، با اینکه این فرایند کاملا آرام پیش می رود اما در خاموشی آسیب سطحی را عمیق می کند.
در بیماران مبتلا به دیابت، اگر قند خون به خوبی و در زمان مناسب کنترل نشود، احتمال بروز پوسیدگی دندان بیشتر می شود که دلیل آن کاهش ترشح بزاق و فعال تر شدن باکتری های ایجاد کننده پوسیدگی می شود.
پس از انجام پرتودرمانی پوسیدگی دندان بیشتر دیده می شود، زیرا عملکرد غدد بزاقی کاهش پیدا می کند.
مسواک نزدن منظم، مصرف زیاد مواد قندی و نوشیدنی های شیرین، خشکی دهان و کاهش بزاق، استفاده نکردن از نخ دندان و عدم مراجعه منظم به دندانپزشکی از عوامل موثر می باشد.
علائم و نشانه های پوسیدگی دندان
اگر پوسیدگی فقط به مینای دندان محدود باشد معمولا درد خاصی احساس نمی شود. اما اگر پوسیدگی به محل اتصال مینای دندان و عاج برسد در این موقع دندان نسبت به مواد سرد و شیرین حساس می شود.
اگر پوسیدگی به عاج دندان برسد به هنگام جویدن غذاهای سرد و گرم درد را کاملا احساس می کند؛ اما اگر پوسیدگی به پالپ یا همان عصب دندان برسد درد با مواد گرم بیشتر حس می شود و با مواد سرد کاهش پیدا می کند.
همچنین اگر پوسیدگی به عصب دندان برسد بدون هیچ محرکی نیز درد ایجاد می شود. در این حالت مسکن ها معمولا تاثیری ندارند. در نکروز عصب دندان درد بسیاری وجود دارد و در عکس رادیولوژی قابل تشخیص می باشد.
تغییر رنگ دندان به قهوه ای یا سیاه زمانی ایجاد می شود که پوسیدگی از سطح دندان عبور کرده و عمیق تر شده، بافت دندان در آن ناحیه تخریب شده و همچنین احتمال ایجاد سوراخ در دندان وجود دارد.
اگر درد دندان به طور مداوم و به صورت ضربان دار احساس شود، دراز کشیدن باعث تشدید درد آن می شود و ممکن است منجر به آبسه دندان، تورم صورت یا لثه و همچنین تب و گسترش عفونت شود.
در صورت مواجه شدن با هرکدام از عوامل پوسیدگی دندان بهتر از هرچه سریعتر به دندانپزشکی مراجعه کنید.
مراحل پیشرفت پوسیدگی دندان
پوسیدگی اولیه ی فقط به مینای دندان محدود می شود که در این مرحله می توان با اقدامات پیشگیرانه یا درمان های ترمیمی محافظه کارانه آن را درمان کرد
پوسیدگی درجه دو، پوسیدگی تا عاج دندان پیشرفت کرده است و در این حالت باید دندان با مواد پر شود.
پوسیدگی درجه سه، پوسیدگی تا عصب دندان پیشرفت کرده و باید عصب کشی انجام شود.
پوسیدگی درجه چهار، در نوع چهارم بیماری در انتهای ریشه ایجاد شده و اگر زیاد پیشروی کرده باشد فقط ریشه دندان باقی می ماند که می بایست درمان ریشه ای انجام داد یا در مرحله ی آخر دندان را کشید.
کلینیک دندانپزشکی صدرا با کادری حرفه ای به شما در تشخیص زودهنگام با معاینه ی دوره ای کمک می کند؛ تشخیص پوسیدگی دندان در مراحل اولیه، درمان را ساده تر و کم هزینه تر می کند.
روش های تشخیص و درمان پوسیدگی دندان
با استفاده از موارد زیر میتوان به راحتی پوسیدگی دندان را شناسایی کرد:
معاینه ی مستقیم دندان ها
استفاده از ابزارهای تشخیصی
عکس برداری با اشعه ایکس
بررسی حساسیت دندان
معاینه ی هر شش ماه یک بار کمک می کند پوسیدگی در مراحل ابتدایی شناسایی شود.
درمان پوسیدگی دندان کاملا به شدت آسیب بستگی دارد که توسط پزشک تعیین و باتوجه به شدت آن درمان مورد نیاز را انجام می دهد.
در پوسیدگی های سطحی، قسمت آسیب دیده برداشته شده و با مواد مخصوص پر می شود.
اگر پوسیدگی به عصب دندان برسد، عصب کشی انجام می شود تا عفونت از بین برود و دندان حفظ شود.
در مواردی که دندان ضعیف شده باشد، پس از درمان روکش روی آن قرار می گیرد تا استحکام بیشتری داشته باشد.
شما همچنین می توانید مقاله ی ترمیم دندان در جنت آباد را نیز بخوانید.
چگونه می توان از پوسیدگی دندان جلوگیری کرد؟
آگاهی بیشتر به عوامل موثر ایجاد پوسیدگی دندان می تواند کمک فراوانی به شما بکند، همانطور که می دانید بزاق در دهان ترشح می شود و نقش پاک کنندگی فیزیکی دارد بنابراین باید مقدار مناسبی در دهان باشد تا اسید تولیدی را رقیق کند.
در صورت کاهش بزاق یا خشکی دهان احتمال ایجاد پوسیدگی دهان به علت جلوگیری نکردن از اسید تولید شده توسط باکتری افزایش پیدا می کند.
همچنین اگر دندان ها مرتب نباشد و مسواک زدن سخت باشد محیط رشد بهتری برای باکتری است.
در برخی موارد نیز به صورت ژنتیکی مینای دندان ضعیف است مانند بیماری هیپوپلازی مینا.
عادات غذایی نیز در ایجاد پوسیدگی نقش مهمی دارد، هرچقدر تعداد دفعات غذا خوردن بیشتر باشد محیط اسیدی تر در دهان ایجاد می شود. شرایط برای فعال شدن باکتری های پوسیدگی زا فراهم تر می شود.
همچنین هرچقدر مصرف مواد غذایی اسیدی مانند نوشابه های گازدار بیشتر باشد، احتمال پوسیدگی دندان افزایش می یابد. هرچه سن کمتر باشد، فعالیت پوسیدگی زا نیز بیشتر است.
پیشگیری همیشه بهتر و کم هزینه تر از درمان هست. رعایت بهداشت دهان و دندان نقش بسیار مهمی در جلوگیری از پوسیدگی دارد.
با رعایت موارد زیر تا حد زیادی می توان از بروز پوسیدگی دندان جلوگیری کرد:
حداقل دوبار در روز مسواک زده شود
استفاده کردن روازنه از نخ دندان
نوشیدن آب کافی
کاهش مصرف قند و خوراکی های چسبنده
استفاده از دهان شوی با توصیه ی پزشک
تغذیه نقش بسیار مهمی در عدم ایجاد پوسیدگی دندان می توان ایجاد کند که به موارد زیر می توان اشاره کرد
لبنیات مانند شیر و ماست
میوه ها و سبزیجات تازه
غذاهای حاوی کلسیم و فسفر
آب آشامیدنی سالم
علاوه بر این موارد مراجعه منظم به دندانپزشکی می تواند از بروزمشکلات جدی و هزینه ی بالای درمان جلوگیری کند.
سخن پایانی
همانطور که گفته شد پوسیدگی دندان تحت تاثیر تغییرات محیط اطراف دندان قرار دارد و یک بیماری پویا است که بین پیشرفت و توقف در نوسان است.
درمان به موقع، ساده تر و کم هزینه تر است و از بروز عفونت و آسیب دائمی به دندان می تواند جلوگیری کند.
حفظ دندان های سالم باعث اعتماد به نفس بیشتر، لبخندی زیبا و سلامت عمومی بدن می شود.
بنابراین سرمایه گذاری روی مراقبت روزانه از دندان ها، یک تصمیم هوشمندانه و همیشگی است.
در کلینیک دندانپزشکی صدرا، درمان پوسیدگی دندان با تجهیزات مدرن و روش های پیشرفته انجام می شود، در کلینیک صدرا خدمات متفاوتی ارائه می شود.
خدمات ما شامل پرکردن دندان، عصب کشی، ایمپلنت و … می باشد و با تمرکز بر پیشگیری و جلوگیری از رشد پوسیدگی سلامت دندان های شما را تضمین می کنیم.
سوالات متداول در مورد درمان پوسیدگی دندان
1.آیا پوسیدگی اولیه درد دارد؟
خیر، در مراحل اولیه معمولا درد ندارد و بدون علامت است و فرد معمولا در مرحله ی اول متوجه ی آن نمی شود. تنها راه تشخیص در مرحله ی اول مراجعه به دندانپزشک است.
اگر به موقع شناسایی شود، آسیب کمتری به دندان وارد می شود وهمچنین باعث کاهش هزینه ی درمان می شود.
2.آیا می توان از پوسیدگی جلوگیری کرد؟
بله، با مسواک زدن و رعایت تغذیه های مضر تا حد زیادی می توان جلوگیری کرد، اما درکنار اینها معاینات دوره ای برای پیشگیری ضروری است.
به این دلیل که با رعایت بهداشت کامل دهان و دندان باز هم امکان ترشح اسید توسط باکتری وجود خواهد داشت.
3.اگر در مراحل اولیه درمان نشود چه اتفاقی می افتد؟
پوسیدگی پیشرفت کرده و به لایه های عمیق دندان از جمله عاج و عصب می رسد، باعث درد شدید در آن ناحیه می شود که با مسکن و رعایت تغذیه نیز دیگر فایده ندارد.
در برخی مواقع فرد بخاطر عفونت و درد شدید مجبور به کشیدن دندان خود می شود. درمان به موقع از پیشرفت بیماری و افزایش هزینه ی درمان جلوگیری می کند.
4.هر چند وقت یکبار باید به دندانپزشکی مراجعه کرد؟
توصیه می شود هر شش ماه یکبار به دندانپزشک مراجعه کنید. معاینات منظم باعث شناسایی زودهنگام پوسیدگی و رفع هرچه سریعتر آن می شود.
5.چرا پوسیدگی دندان ایجاد می شود؟
باکتری های دهان قند را تجزیه کرده و اسید تولید می کنند که به مینای دندان آسیب وارد می کند، و با جلوگیری نکردن از آن به لایه های عمیق تر دندان می رسد که به دنبال آن درد نیز زیادتر می شود.
